De Singels

De Singels

Plattegrond

Wijk De Singels ligt in een groene en waterrijke omgeving. In de wijk staan verschillende monumenten en kunstwerken.

De drafbaan

drafbaan

Voordat de wijk werd ontwikkeld tot woongebied lag er een drafbaan met voetbalvelden op het binnenterrein. In de winter werd het omgetoverd tot ijsbaan [Dragten].
Het archief van de Nederlandse Draf- en Rensport heeft mooi beeldmateriaal.

drafbaan

Kiryat Onoplein

Kiryat Onoplein

Dit plein is genoemd naar Kiryat Ono, een stad met ruim 40.000 inwoners nabij Tel Aviv in Israël. Drachten heeft een stedenband met Kiryat Ono.

In de Israëlische stad is een plein naar Drachten genoemd.

Oorlogsmonumenten

Aan het Kiryat Onoplein staan een aantal oorlogsmonumenten. Vanaf 2025 vindt hier de jaarlijkse dodenherdenking plaats.

Oorlogsmonumenten

Zigeunermonument

Zigeunermonument

Het monument toont een doorbroken woonwagen, ter nagedachtenis aan zeven leden van de Romafamilie Mirosch die in Auschwitz zijn vermoord.

In de breuk van de woonwagen zijn de namen van de slachtoffers aangebracht [Wikipedia].

Roelie Woudwijk, 2007, hardsteen

NTM-monument

NTM-monument

De gedenksteen eert de zeven medewerkers van de Nederlandse Tramweg Maatschappij die door oorlogshandelingen in de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen [4en5mei].

Op de steen staan de namen van de slachtoffers met daaromheen de volgende tekst:

Yn'e Twadde Wrâldoarloch binne fan it personeel fan de "Ned. Tramweg Maatschappij" fallen:
Har dea ropt ús ta trou oan wurk en heitelân.
Direksje en personeel fan de "Ned. Tramweg Maatschappij"

In de Tweede Wereldoorlog zijn van het personeel van de "Ned. Tramweg Maatschappij" gevallen:
Hun dood roept ons op tot trouw aan werk en vaderland.
Directie en personeel van de "Ned. Tramweg Maatschappij"

Jo Vegter en Arjen Witteveen, 1947

Fallen foar Frijdom en Rjocht

Fallen foar Frijdom en Rjocht

Met deze gedenksteen worden 16 burgerslachtoffers herdacht die door oorlogshandelingen in de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen [4en5mei].

De tekst op de gedenksteen luidt:

Fallen foar frijdom en rjocht achtsjende de mienskiplike saek heger as it libben fan har sels

Gevallen voor vrijheid en recht de gemeenschappelijke zaak hoger achtend dan het leven van zichzelf

Daaronder staan de namen van de slachtoffers.

Jo Vegter, 1955

Joods monument

Joods monument

Het Joods monument bestaat uit veertien zuilen van verschillende lengtes die van boven zijn afgekapt. Op de zuilen staan de namen van de Joodse slachtoffers met een davidster.

De afgekapte zuilen geven aan dat de levens van de slachtoffers ruw zijn afgebroken. De verschillende lengtes duiden op de leeftijden van de omgebrachten [4en5mei].

Hotze Rusticus, 2001, hardsteen

Monument voor Molukse KNIL-militairen

Monument voor Molukse KNIL-militairen

Dit monument is ter nagedachtenis van Molukse militairen die dienden in het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL).

Het monument toont de namen van elf Molukse militairen die in ballingschap binnen de gemeente Smallingerland zijn overleden alsmede vroegere huisjes van de Molukken en sagobladeren.

Anne en Roelie Woudwijk, 2025

Veteranenmonument

Veteranenmonument

Het monument toont het Draaginsigne Veteranen, ontworpen door Piet Bultsma. De gestileerde zwaardschede heeft een V-vorm die symbool staat voor de begrippen veteraan, vrede en veiligheid.

De tekst op de sokkel luidt:

Voor alle veteranen ongeacht oorlog, missie of uitzending

Tegels voor omgekomen Drachtsters

Tegels voor omgekomen Drachtsters

Tussen de staande monumenten liggen 15 tegels met namen van inwoners van Drachten die omkwamen tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Tegels voor omgekomen Drachtsters

Liberation Route Europe

Liberation Route Europe

De oorlogsmonumenten op het Kiryat Onoplein maken deel uit van de Liberation Route Europe. Deze verbindt honderden plekken en verhalen in negen verschillende Europese landen langs de route van de geallieerden in 1943-1945.

Je kunt de route zelf fietsend en/of wandelend afleggen.

Evenemententerrein

Evenemententerrein

Het Kiryat Onoplein wordt vaak gebruikt voor evenementen, zoals bevrijdingsfestival, kermis en circus.

Evenemententerrein

Karmelklooster

Karmelklooster

7 februari 1935 arriveerden zes zusters van de Orde der Ongeschoeide Karmelietessen per bus in Drachten. In hetzelfde jaar startte de bouw van het Karmelklooster aan de huidige Burgemeester Wuiteweg 162. Het is ontworpen door de Leeuwarder architect Arjen Witteveen in de stijl van de Delftse School.

2 juni 1936 werd het klooster officieel ingewijd (eerder dus dan het klooster van de franciscaanse minderbroeders aan het huidige Museumplein dat op 1 april 1937 in gebruik werd genomen). Het Karmelklooster werd in latere jaren uitgebreid met nog drie vleugels, zodat uiteindelijk in 1956 een carré met gesloten binnentuin ontstond.

De Karmel was een slotklooster; de nonnen leefden afgezonderd van de buitenwereld. Zij verlieten het klooster niet en ontvingen er geen bezoekers. Dagen werden in stilte doorgebracht. Het was een leven van soberheid, boetedoening en vele uren van gebed - voor zichzelf en de mensheid.

Tijdens de hoogtijdagen in de jaren 60 woonden er 24 zusters in de Karmel. Door verminderde belangstelling voor het kloosterleven daalde het aantal bewoonsters en sloot het klooster uiteindelijk in 1993.
Nadien heeft het kloostergebouw de status van rijksmonument gekregen en is het tot in 2021 als congreslocatie gebruikt. Nu wordt het gebouw geschikt gemaakt als zorginstelling.

Kunstwerken

Kunstwerk Sjoerd (Menhir) van Albert Oost en Monique Vogelsang

Sjoerd (Menhir)

Albert Oost en Monique Vogelsang, 2001
Fabriciuslaan 3 aan de vijverzijde

Sjoerd is een gestileerde monnik in een bruine pij. Zijn hand reikt naar het heden.
Het beeld is een menhir, een megaliet, zoals ook bij Stonehenge voorkomt. De naam Sjoerd verwijst naar Sieuwerd en betekent "De vrede overwint".

Oorspronkelijk zouden Sjoerd en Rûmsicht (het volgende kunstwerk) worden geplaatst op de locatie van het voormalige Smelne klooster in Smalle Ee.

Kunstwerk Rûmsicht van Albert Oost en Monique Vogelsang

Rûmsicht

Albert Oost en Monique Vogelsang, 2001
Mevrouw De Rooweg aan de vijverzijde

Het gezicht met verrekijker Rûmsicht (werom sicht) kijkt terug naar het verleden - naar het oude Smelne klooster.


Sjoerd en Rûmsicht

Door te kijken naar het verleden,

leren we voor het heden,

en overwint de vrede.


Kunstwerk Twee futen van Yvonne Visser

Twee futen

Yvonne Visser, 2006
Mevrouw De Rooweg aan de vijverzijde

Het kunstwerk verbeeldt twee nestelende futen en is geïnspireerd op de namen van de appartementenblokken waar het beeld voor staat.

Het is onthuld op 21 maart 2006, de eerste dag van de lente.

Kunstwerk Dynamische werking van Leo Schatz

Dynamische werking

Leo Schatz, 1972
Fabriciuslaan t/o 70

De 29 rechthoeken geven de dynamiek weer van het Drachten in de jaren 60. Het is een eerbetoon aan toenmalig burgemeester baron Van Knobelsdorff die menig verandering aanslingerde.

Kunstwerk De buurtvereniging van Roelie Woudwijk

De buurtvereniging

Roelie Woudwijk, 2005
Hoek Hoge Bomen/Fabriciuslaan

Zes paar handen beelden uit waar het bij een buurtvereniging om gaat: samenwerken, samenzijn, samen dingen doen.

Kunstwerk Moeder die haar kind leert zwemmen van Kees Verkade

Moeder die haar kind leert zwemmen

Kees Verkade, 1975
Reidingweg aan de vijverzijde

Hoewel zwembad De Welle inmiddels is verplaatst, verbeeldt dit kunstwerk een van de activiteiten die in het bad werden beoefend.

Kunstwerk Skûtsjes van Anne Woudwijk

Skûtsjes

Anne Woudwijk, 1988
Fabriciuslaan t/o 28

Gemaakt in opdracht van transportbedrijf Schroor.

Het skûtsje is representatief voor het transportwerk van de opdrachtgever. Op de andere zijde staan 14 skûtsjes, het aantal dat deelneemt aan de SKS.

Het kunstwerk staat op een eilandje.

Kunstwerk Franciscus van Assisi van Anne Woudwijk

Franciscus van Assisi

Anne Woudwijk, 1988
Berkelaan

Op de vier zijden van deze monoliet komt een kruis voor met links daarvan Franciscus van Assisi en rechts een melaatse. Op verschillende manieren zijn zij met elkaar in contact: kijkend, in gesprek en met een kus.

Het abstracte beeld geeft de acceptatie van iedere mens door Christus weer.

Kunstwerk De zes elementen van Lolke van der Bij

De zes elementen

Lolke van der Bij, 2007
Burgemeester Wuiteweg 140

De zorg die bij Neibertilla wordt geboden bestaat uit zes elementen: begeleiding, betrokkenheid, medische en paramedische behandeling, verpleging en verzorging.

De gestileerde lichamen zijn gemaakt van roestvrijstaal dat bestaat uit zes legeringselementen.

Kunstwerk Ons dagelijks brood van Natasja Bennink

Ons dagelijks brood

Natasja Bennink, 2014
Burgemeester Wuiteweg 140

De kus die Natasja's grootouders elkaar gaven staat voor de kus van langdurig geliefden.

Neibertilla

In het woonzorgcentrum Neibertilla aan Burgemeester Wuiteweg 140 komen ook enkele kunstwerken voor.

De eerste steen

Kunstwerk De eerste steen van Anne Woudwijk
Kunstwerk De eerste steen van Anne Woudwijk

In de hal van Neibertilla is deze "Eerste steen" schuin in een muur aangebracht. De handgeschreven tekst erop luidt: Eerste steen gelegd door Mevr. J. Bruinsma Kleijwegt gedeputeerde Provincie Friesland 27-9-1990.

De steen is uit Belgisch hardsteen gehakt door beeldhouwer Anne Woudwijk, na verbouwing van Bertilla in 1990.

Zoals het handschrift van een mens uniek is, zo heeft ook elke steensoort z'n unieke attributen door sedimenten, fossielen en schelpen. Beide zijn door de kunstenaar in de steen tot uitdrukking gebracht.

Glas-in-lood ramen

Neibertilla glas-in-loodramen

In de hal van Neibertilla zijn glas-in-lood ramen van de voormalige Bertilla-kapel uit 1990 op een wand geplaatst.

De abstracte ramen zijn ontworpen door Wim Gerritsma en verbeelden christelijke thema's.

Karpers en snoeken

Vissen in de vijver van De Singels

In de vijver van De Singels kun je je hengel uitwerpen.

Karpers en snoeken

Fabricius

Fabricius

De Fabriciuslaan dankt zijn naam aan Bernardus Fabricius (1724-1792), ofwel Bearn Lap, kroniekschrijver van Drachten.

Hij was van oorsprong schoenmaker (vandaar de naam Lap). Nadat hij door drankgebruik in het gevang was beland, verbeterde hij zijn leven. Voortaan deed hij verslag van dagelijkse gebeurtenissen in Drachten, vaak spottend en bovendien in rijmvorm. Een mooi voorbeeld is zijn verslag over de eerste viering in de Grote Kerk.

Dankzij Fabricius' verslagen kunnen we ons nu een beter beeld vormen van het 18ᵉ eeuwse Drachten.

Je kunt hier meer over lezen op deze en deze pagina van pergo-et-perago.

De Drachtster Kei

In 1931 werd bij de Zuiderbegraafplaats een kei van maar liefst 9.242 kg gevonden. Daar terechtgekomen tijdens de tweede ijstijd, zo'n 150.000 jaar geleden. De kei ligt nu aan Burgemeester Wuiteweg 140 bij NeiBertilla.

Tabaksfabriek Fokke van der Meulen speelde handig in op de aandacht die de kei kreeg. Pruimtabak Drachtster Kei werd aan het assortiment toegevoegd met de reclameleus "Stevig in de mond"!

De Drachtster Kei
De Drachtster Kei

De Sportlaan

De Sportlaan

Hier moet je zijn als je van sporten houdt.

Er is voor elk wat wils, bijv. atletiek, tennis en padel, honk- en softbal, fysio, fitness en beweging, trampolinepark, faciliteiten van de politieacademie, korfbal, hockey, pétanque (jeu de boules), schietsport en schutterij, squash en als kers op de taart zwemcentrum De Welle.

Volgende: De Swetten >>